"Με παραδέχεσαι ρε; 45 χρονών είμαι και με μια τον τακτοποίησα"

Κείμενο: Νίκος Μέντζας

O συνταγματάρχης Ντερτιλής (τρίτος από αριστερά) με το περίστροφο στο χέρι

“Το 1973 υπηρετούσα στρατιώτης και ήμουν στην ΑΣΔΕΝ οδηγός του Ντερτιλή. Την Παρασκευή το απόγευμα, επήγα στο σπίτι του και τον πήρα με το τζιπ, και τον έφερα στην πλατεία Κολοκοτρώνη, όπου σταμάτησα και αυτός ανέβηκε στην Αστυνομική Διεύθυνση Αθηνών. Έκτοτε έχασα τον Ντερτιλή και μόνον την 4ην πρωινήν του Σαββάτου, ήλθε και τον πήγα στην ΑΣΔΕΝ. Την Κυριακή το μεσημέρι, 2.30’ περίπου τον πήγα με το τζίπ στο Πολυτεχνείο, και σταματώντας έμπροσθεν της πύλης, κατέβηκε ο Ντερτιλής και συζητούσε με αστυνομικούς. Σε μια στιγμή ακούσαμε έναν θόρυβο στην γωνία Στουρνάρα και Πατησίων, και είδα έναν νέον ο οποίος απεσπάσθη από τους αστυνομικούς, ταυτόχρονα δε, είδα και τον Ντερτιλή να βγάζη το περίστροφο και να πυροβολεί τον νέον. Ο νέος έπεσε κάτω στην άσφαλτο και έμεινε ακίνητος βγάζοντας αίματα. Κατόπιν αυτού μπήκε στο τζίπ ο Ντερτιλής και πηγαίναμε προς Πατήσια, και τότε μου είπε: “Με παραδέχεσαι ρε; 45 χρονών είμαι και με μια τον τακτοποίησα”. Εγώ τα είχα χαμένα, και κάτι του απήντησα, δεν ενθυμούμαι ακριβώς. Πήγαμε μέχρι τον ΟΤΕ και γυρίσαμε και φθάνοντας στο σημείο που έπεσε ο νέος, είδα αυτόν πεσμένο νεκρό και προχωρώντας φθάσαμε στον κινηματογράφο “ΑΛΑΣΚΑ”. Εκεί κατέβηκε ο Ντερτιλής από το αυτοκίνητο και είπε σε κάτι αστυνομικούς ή μάλλον σε λοκατζήδες “βαράτε στο ψαχνό, εγώ έδωσα πρώτος το παράδειγμα”, κατόπιν πήγαμε στην Αστυν. Διεύθυνσιν Αθηνών.


Ο Ντερτιλής ήτο μεταξύ της πύλης και του περιπτέρου, έμπροσθεν του Πολυτεχνείου όταν πυροβόλησε, το δε θύμα ήταν στην Στουρνάρα, εις απόστασιν 40 μέτρων περίπου. Το περίστροφο το έβγαλε από το μπουφάν και ήτο με μύλο, άκουσα δε έναν πυροβολισμό και δεν θυμάμαι αν ερρίφθη και άλλος τοιούτος, διότι τα είχα χαμένα. Χαρτιά υπήρχαν στον δρόμο, αλλά δεν είδα αστυνομικούς να σκεπάζουν το θύμα με εφημερίδες. Δεν θυμάμαι τι φορούσε το θύμα, ήτο λίγο ψηλός και ηλικίας 20 ετών περίπου, ο δε Ντερτιλής έφερεν την στρατιωτικήν στολήν. Από την αστυνομική διεύθυνσιν ο Ντερτιλής εβγήκε κατά τας 10 τη νύκτα με έναν αξιωματικόν της Αστυνομίας και γύρισε στις 4 το πρωί, οπότε επήγαμε στην ΑΣΔΕΝ. Μετά τον πυροβολισμόν κατά του νέου επήγαμε με το τζίπ προς την Λ. Αλεξάνδρας και έξω από το ΙΚΑ ήτο κόσμος και ο Ντερτιλής άρχισε να πυροβολή. Όταν γυρίσαμε εις την Στουρνάρα είδα τα μυαλά του νέου σκορπισμένα. Είδα αστυνομικούς με ξύλα που έβγαιναν από την αστυνομικήν διεύθυνσιν”.

Ο συνήγορος του Ντερτιλή για να αποδείξει ότι η τότε κυβέρνηση έπρεπε να λάβει μέτρα: “Έτσι ή αλλιώς, ένα κράτος εθνικοσοσιαλιστικό, χιτλερικό, όπως το θέλετε, έπρεπε να αμυνθεί!”

Από τα πρακτικά της Δίκης του Πολυτεχνείου - Απολογία μάρτυρα Αντώνιου Αγριτέλη, οδηγού του Α’ βοηθού επιτελάρχη στην ΑΣΔΕΝ, συνταγματάρχη Νικόλαου Ντερτιλή.

Ο γενικός διοικητής των Ταγμάτων Ασφαλείας κατά την διάρκεια της κατοχής, υποστράτηγος Βασίλειος Ντερτιλής, ήταν πατέρας του συνταγματάρχη Νικόλαου Ντερτιλή.

ΗΠΑ ΚΑΙ ΧΟΥΝΤΑ - ΜΙΑ ΣΧΕΣΗ ΠΑΤΡΙΚΗ

Πατέρας και γιος

Το 1947, εν μέσω του εμφύλιου, η Ελλάδα περνάει από τα χέρια της Αγγλίας σε εκείνα των ΗΠΑ και γίνεται επίσημα προτεκτοράτο* με πρωτόκολλα και συμφωνία (20 Ιουνίου 1947) μεταξύ της “Ελληνικής Κυβέρνησης” και της Κυβέρνησης των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής, η οποία ξεκινάει με το εξής άρθρο:

Άρθρον 1

Η Κυβέρνησις των Ηνωμένων Πολιτειών θέλει παράσχει εις την Ελληνικήν Κυβέρνησιν πάσαν βοήθειαν, δι’ ην ο Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών έχει το δικαίωμα να δώση την εξουσιοδότησίν του, συμφώνως προς τον εγκριθέντα την 22αν Μαΐου 1947 Νόμον του Κογκρέσου ως και προς πάντα τροποποιητικόν ή συμπληρωματικόν τούτου Νόμον.  

Ο Νόμος του Κογκρέσου ήταν το περιβόητο “Δόγμα Τρούμαν”, το οποίο αποτέλεσε την πρόφαση της αποικιοποίησης** της χώρας από την κυβέρνηση των ΗΠΑ… Επίσημα, θεσπίστηκε για την οικονομική και στρατιωτική υποστήριξη της Ελλάδας, και κυρίως για την προφύλαξη από τον - πάντα - αόριστο, εύκαμπτο και πρακτικό “Κομμουνιστικό Κίνδυνο”. Με την ένταξη της χώρας μας στο ΝΑΤΟ, το 1952, η προσπάθεια για την αποτροπή του “κομμουνιστικού κινδύνου” ενισχύθηκε. Το ίδιο και τα προνόμια και οι δικαιοδοσίες που απολαμβάνουν οι εν Ελλάδι Αμερικάνοι τοποτηρητές, τα οποία επεκτείνονται στο άπειρο, ενώ η απόλυτη ασυλία τούς εξασφαλίζει το απυρόβλητο σε κάθε έκφανση της ζωής τους. Πιο συγκεκριμένα, σύμφωνα με το “ενισχυμένο” Νομοθετικό Διάταγμα 3715/18 - 6 - 1957, “η Αμερικανική Αποστολή και το προσωπικόν αυτής θα απολαύωσιν εν Ελλάδι ετεροδικίας, ήτοι απαλλαγής από τας δικαιοδοσίας των πολιτικών και ποινικών δικαστηρίων (αρθρ. 1 παρ. 2α και 3α). Ως προσωπικόν της Αποστολής εθεωρήθη το τε πολιτικόν και το στρατιωτικόν, συμπεριλαμβανομένων και των οικογενειών αυτών. Η ετεροδικία εξετείνετο και εις τας πράξεις της ιδιωτικής αυτών ζωής (άρθρ. 1 παρ. 3α και αρθρ. 6 παρ. 2)”.    

Για την σχέση της ΚΥΠ και της CIA, ο Ζαν Μεϋνώ γράφει στο βιβλίο του “Οι πολιτικές δυνάμεις στην Ελλάδα” :

“Το ίδιο ισχύει στις σχέσεις της αμερικανικής CIA και της Ελληνικής Κεντρικής Υπηρεσίας Πληροφοριών (ΚΥΠ), οργανισμό για τον οποίο ο ίδιος ο Σοφοκλής Βενιζέλος δήλωσε στην Βουλή ότι "τα πλοκάμια του εκτείνονται σε όλη την Ελλάδα”. Μια από της μεθόδους εργασίας της είναι και η ηχογράφηση των τηλεφωνικών συνδιαλέξεων των πολιτικών που δεν ανήκουν στο κυβερνητικό κόμμα… Οι δεσμοί μεταξύ της αμερικανικής ΚΥΠ και της ελληνικής υπηρεσίας ήταν σχεδόν σχέσεις εργοδότη προς υφιστάμενο.

Τις σχέσεις αυτές υποτέλειας προκαλούσε το γεγονός ότι η υπηρεσία εδέχετο από την αμερικανική οργάνωση όπλα, όργανα ανιχνεύσεως και χρηματικά μέσα. Με τον τρόπο αυτόν η επίβλεψη, για λογαριασμό αμερικανικών υπηρεσιών των υπόπτων Ελλήνων, διεξήγετο όχι μόνο μέσα στην επικράτεια της χώρας, αλλά ακόμα και στις ελληνικές κοινότητες του εξωτερικού…"

Ο πρωτεργάτης της χούντας, δικτάτορας Γεώργιος Παπαδόπουλος, διετέλεσε πράκτορας, σύνδεσμος και ανώτερο στέλεχος της ΚΥΠ, όπως επιβεβαίωσε αργότερα και ο Ντόναλντ Φρέιζερ, πρόεδρος επιτροπής του Κογκρέσου: “Ο Γεώργιος Παπαδόπουλος ήταν ο σύνδεσμος μεταξύ της ΚΥΠ και της CIA”, ενώ σύμφωνα με τον Αμερικανό δημοσιογράφο Ντέηβιντ Μπίντεϊ, “ο Παπαδόπουλος ήταν στη λίστα των πρακτόρων της CIA και εισέπραττε μισθό από το 1952”. Οι επιλογή των ανθρώπων που θα έκαναν το πραξικόπημα στην Ελλάδα περνούσε από το μικροσκόπιο της CIA. Οι επίδοξοι πραξικοπηματίες στέλνονταν για μετεκπαίδευση στις ΗΠΑ, όπου τα κριτήρια δομούνταν με βάση τόσο το παρελθόν τους, όσο και τον βαθμό αφοσίωσης στον νέο αποικιοκράτη. Ο Αμερικανός δημοσιογράφος Τζάκ Άντερσον σημειώνει ότι η CIA προτιμούσε πρόσωπα που συνεργάστηκαν με τους κατακτητές στην Κατοχή ’41 - ’44 και δυσαρεστημένους - απογοητευμένους αριστερούς. Σε άρθρο του με τίτλο “Ελληνική Χούντα και η κηλίδα των Ναζί” που δημοσιεύθηκε στην Γουάσινγκτον Πόστ, με ημερομηνία 16 Νοεμβρίου 1971, αναφέρει ότι ο “σταθμάρχης” της CIA στην Ελλάδα από το 1968 μέχρι το 1972, Τζαίημς Ποτς, είχε “φακελωμένους” όλους τους Έλληνες συνεργάτες του, οι περισσότεροι εκ των οποίων ήταν πρώην πράκτορες της Γκεστάπο, της βρετανικής Ιντέλιτζενς Σέρβις και ταγματασφαλίτες. Είναι δε χαρακτηριστικό ότι ο Ποτς ανέφερε τον Παπαδόπουλο ως το “αγόρι του”, τονίζοντας – προφανώς - την υπέρμετρη προθυμία του τελευταίου. Όπως διέρρευσε μετά από έρευνες σχετικές με την υπόθεση Γουότερκεϊτ, η ελληνική χούντα είχε διοχετεύσει εκατοντάδες χιλιάδες “μαύρα” δολάρια για χρηματοδότηση σε καμπάνιες του τότε προέδρου των ΗΠΑ, Ρίτσαρντ Νίξον.

* Προτεκτοράτο: Στο διεθνές δίκαιο, καθεστώς εξάρτησης ενός μικρού και ανίσχυρου κράτους από ένα άλλο μεγάλο και ισχυρό, κυρίως σε ό,τι αφορούσε την εξωτερική πολιτική και την εθνική άμυνα. Κράτος που βρισκόταν υπό καθεστώς εξάρτησης. (Λεξικό Τριανταφυλλίδη)

** Αποικιοποίηση: Επιβολή καθεστώτος οικονομικής και πολιτικής εκμετάλλευσης, καθώς και πολιτιστικής υποτέλειας από ισχυρότερες χώρες σε ασθενέστερες. Αποικία: Χώρα που αποτελεί κτήση μιας άλλης και η οποία είναι εξαρτημένη οικονομικά και πολιτικά από αυτήν - Χώρα που κυριαρχείται οικονομικά και πολιτικά από άλλη ισχυρότερη. (Λεξικό Τριανταφυλλίδη)